AMBALAJ TASARIMI
OLUKLU MUKAVVA KUTULARIN TASARIMI
İyi ve doğru tasarımı yapmak, her ambalaj tasarımcısının amacıdır. Ancak, herhangi bir ambalajın iyi olarak nitelendirilebilmesi için, görünüş, ağırlık, fiyat, kullanım kolaylığı, koruma gibi faktörler göz önüne alınarak tasarlanmış olması gerekir. Tasarımın iyi veya kötü olması değerlendirilirken ambalajın üretiminden tüketici tarafından atılmasına kadar geçen evrelerde yer alan üretici, pazarlamacı, ambalaj üreticisi, dağıtıcısı, satıcısı ve tüketici açısından farklı olarak ele aldığımızda; Üretici açısından; Ambarda az yer tutan, hızlı dolumu sağlayan, malı tüketiciye, üretildiği gibi ulaştırabilen ve en uygun fiyatlı olan, Pazarlamacı açısından; malın satışını planlanandan daha çok artıran, Ambalaj Üreticisi açısından; makina parkına ve mevcut malzemeye uygun, kolay üretilebilen, Dağıtıcısı açısından; malı en iyi koruyan, kullanımı kolay, depolanmaya uygun olan, Satıcı açısından; satışı kolaylaştıran, kullanımı isçilik gerektirmeyen, içindeki malı iyi koruyan ve teshir eden, Tüketimi açısından; çekici, içindeki ürünle ilgili gerekli bilgileri veren, kullanma, depolama ve yok edilmesi kolay olan, ambalajlar iyi olarak tanımlanırlar. Oluklu mukavva kutular, bilgisayarlarla veya geleneksel seklide strüktürsel ve grafik olarak tasarlanırlar. Oluklu mukavva tasarımını doğrudan veya dolaylı olarak etkileyen çeşitli faktörler vardır:
• Ürün özellikleri ve paketlenecek miktar
• Oluklu mukavvanın yapısı
• Üretim olanakları
• Ambalaj standartları
• Dolum sekli
• Palet boyutları
• Depolama koşulları
• İklim şartları
• Taşımacılık kuralları
• Dağıtım zinciri koşulları, gibi faktörler kısıtlayıcı
• Hammadde
• Oluk cinsi
• Kutu tipi ve boyutları,gibi faktörler ise seçilebilirlerdir.
Tasarımcı; ürünle, dağıtım sekliyle, pazarlama ile ilgili tüm verileri değerlendirerek, beklentilere cevap verecek ambalajı tasarlayan kişidir. Bilgisayarla veya geleneksel sekliyle, oluklu mukavva kutuların tasarımı Tasarım Bölümü'nde yapılır. Üretim öncesi seçilen malzeme ile, prototip hazırlanır, grafik tasarım çalışmaları yapılır. Bilgisayar Destekli Tasarım/ Bilgisayar Destekli Üretim (CAD/CAM) kullanılıyor olması halinde, tasarım süresi kısalır ve standartlaşır.
Üretilen yöntemlerine bağlı olarak, oluklu mukavva kutular; Standard ve kalıplı olmak üzere iki ana gruba ayrılırlar.

Standard Kutular
Boy x En x Yükseklik ölçülerine, dalga ve kâğıt cinsine uygun katlama payları ilave edilerek hesaplanabilen, kapak boyları değiştirilerek biçimsel olarak farklılaştırılabilen kutulardır. Standard kutu levhaları, oluklu makinesinden, oluklara dik gelen izleri (rilleri), boyuna ve enine kesimi yapılarak çıkarlar. Bir sonraki işlemler dizisinde; kutunun baskısı yapılır, oluklara paralel ril ve yarıkları yapılır, ekleme kulağı ve kenar ıskartası kesilir ve varsa hava delikleri, tutamakları kesilir.

Kalıplı Kutular
Düz veya silindirik kontrplak üzerine, ambalajın açık sekline göre, çeşitli tipte kesme katlama bıçakları yerleştirilerek hazırlanan kalıplarla kesilen; sonsuz biçimsel esnekliğe sahip kutulardır. Avrupa'da kullanımları çok yaygındır, ülkemizde de süratle artmaktadır. Kalıplı kutular, Rotary die-cutter (silindirik kalıpla kesen) veya Flat bed die-cutter (düz kalıpla kesen) makinalarla üretilirler.

Oluklu Mukavva Kutu Tipleri
Oluklu mukavva kutu tipleri FEFCO tarafından Uluslararası Mukavva Kutu kodu baslıgı altında yayınlanmıştır.
Kesikli Tip Kutu (Slotted Type); Tek parçalı, yan, alt ve üst birleştirme yerleri, tutkal ile yapıştırılabilen veya bant ya da dikişle birleştirilebilen kutulardır.
Teleskopik Tip Kutu (Telescope Type); Birden fazla parçalı olup, bir ana kutu ve buna geçirilen kapak kutuyu içerir.
Katlamalı Tip Kutu (Folder Type); Genellikle tek parçalıdır. Kutunun tabanı, kapak ve duvarları birleştirilerek sekil verilir. Tutma yerleri, kilitleme kulakları ve teshir amaçlı kutular bu tip dizayn ile birleştirilerek oluşturulabilir.
Sürgülü Tip Kutu (Slide Type); Biri diğeri içinde değişik yönlerde kayabilen parçalardan oluşmuştur. Bu grup, diğer kutular için dış kılıf olarak kullanılabilen kutuları da kapsar.
Sağlam Kutu Tipi (Rigid Type); Bir ara gövde ve iki ayrı uç parçasından meydana gelmiştir. Kullanımdan önce bunlar dikiş veya benzeri bir işlemle birleştirilir.
Kendinden Kurulu Kutu Tipi (Self Erecting Cases); Bir parça halinde olup, kutu üreticisi tarafından önceden yapıştırılmış olduğu için, düz olarak taşınmakla beraber basit bir işlemle kullanıma hazır duruma getirilebilir.
İç Bölme Parçaları (Interior Fitments); Bunlar, separatör, sıkıstırma elemanı ve diğer bölme parçalarını ihtiva ederler. Kullanımlarına bağlı olarak ambalajlar iki ana gruba ayrılırlar:
Dağıtım Ambalajları; paketledikleri malı, üreticiden tüketiciye ulaştırana dek bir arada tutar, korur, doğalar ve tanıtırlar.
Tüketici Ambalajları; dağıtım ambalajı özelliklerine ek olarak, perakende satışa uygun miktarda paketlenmiş malın, sessiz satıcısıdırlar. Basit görünümlerine karsın, oluklu mukavva kutular, bu fonksiyonların tamamını yerine getirebilecek güçlü strüktüre ve özelliklere sahiptirler.
Oluklu Mukavva Kutu Kusurları

Oluklu mukavva kutu kusurlarını kritik kusurlar, önemli kusurlar ve ikinci derece önemli kusurlar olmak üzere üç sınıfa ayıkmak mümkündür. Kutunun içindekileri koruma fonksiyonunu engelleyen kusuculara kritik kusurlar denir. Alt / Üst tabakanın yapışma noksanlığı, boyut hatası, belirlenen en az ağırlığın altında ağırlık, alt / üst ve ara kâğıt gramajlarının istenenden düşük olması, yan dikisin zayıf olması kritik kusurlardır.

Kutunun performansını azaltan, depolama ve tasıma sırasında kutunun fonksiyonunu engellemeyen, ancak baskı altında kullanılamaz hale gelmesine neden olan kusurlara önemli kusurlar denir. Yan dikisin yeteri kadar sağlam olmaması (noksan yapıştırıcı veya noksan dikiş), kesimlerin kenarlara kayacak şekilde derin olması, dış kapakların aralarındaki açıklığın 5 mm.den fazla olması, hatalı izler ve çok yüksek veya düşük nem miktarı önemli kusurlardır. Kutunun işlevini etkilemeyen, ancak görünüşü bozan kusurlara ise ikinci derece önemli kusurlar denir. Kaba kesim, kötü baskıya neden olacak şekilde oluk izlerinin belli olması, dış lider tabakasında görülen leke ve kirler ve kötü baskı ikinci derece önemli kusurlardır


Cem Ambalaj Oluklu Mukavva San.ve Turz.Dış.Tic.Ltd.Şti. 0212 886 6639